ဇူလိုင် ၂၈ ရက်က ဘန်ကောက်ရှိ တော်ဝင်ပလာဇာတွင် ထိုင်းဘုရင်မွေးနေ့ အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဘုန်းကြီးများအား လှူဖွယ်ပစ္စည်းများ လှူဒါန်းနေသော ဝန်ကြီးချုပ် ပရာယွတ်ချန်အိုချာ (လယ်) (Photo: AFP)

ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဘုရင်အသစ် မဟာဝိဇယလောင်ကွန်း၏ ၆၅ နှစ်မြောက် မွေးနေ့အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဘုန်းတော်ကြီးများသည် ခဲဖွယ်ဘောဇဉ်များ ကပ်လှူခံရန်အတွက် စုဝေးခဲ့ကြပြီး အခမ်းအနား ကျင်းပကာ အထိမ်းအမှတ် တံဆိပ်ခေါင်းများကို ဇူလိုင် ၂၈ ရက်တွင် ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ ယင်းသည် လောင်ကွန်း၏ ထိုင်းဘုရင်အဖြစ် ပထမဆုံး မွေးနေ့ပွဲလည်းဖြစ်သည်။

နှစ် ၇၀ ကြာ အုပ်စိုးမှုအတွင်း ပုဂ္ဂိုလ်ရေး ကိုးကွယ်မှု ခံရလောက်အောင် တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့သော နိုင်ငံသား အများစုက လေးစားကြည်ညိုသည့် ထိုင်းဘုရင် ဘူမိဘော အဒူယာဒက် ကွယ်လွန်ခဲ့ပြီးနောက် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနှောင်းပိုင်းတွင် ဝိဇယလောင်ကွန်းက ထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဘူမိဘောကွယ်လွန်မှုအတွက် ဝမ်းနည်းကြေကွဲနေဆဲဖြစ်ပြီး ဇူလိုင် ၂၈ ရက် အခမ်းအနားများသည် ကွယ်လွန်သူ ဘုရင်ကြီး၏ မွေးနေ့ပွဲ အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ပြုလုပ်လေ့ရှိသော စစ်ရေးပြပွဲများ၊ အခြားပွဲတော်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အသံတိတ်နေသကဲ့သို့ ရှိသည်။

သို့သော် ဝိဇယလောင်ကွန်းသည် သူ၏ မွေးနေ့အတွက် နိုင်ငံတွင်း၌ ရှိသလား သို့မဟုတ် သူ၏ အချိန်အများစုကို ကုန်ဆုံးစေလေ့ရှိသော ပြည်ပ၌ ရှိသလား ဟူသည့် အချက်ကိုမူ ရေရေရာရာ သိရှိရခြင်း မရှိပေ။

ဘန်ကောက်မြို့၏ တော်ဝင်ပလာဇာ အပြင်ဘက်တွင် နံနက်အစောပိုင်းက ပြုလုပ်သော ဘဏ္ဍာရေး အခမ်းအနားသို့ ထိုင်းဘုရင် တက်ရောက်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။ ယင်းနေရာတွင် ထိုင်းစစ်အစိုးရအဖွဲ့ အကြီးအကဲ ပရာယွတ်ချန်အိုချာနှင့် အခြားအရာရှိများက ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘုန်းတော်ကြီး ၆၀၀ ကျော်ကို လှူဖွယ်ပစ္စည်းများ လောင်းလှူခဲ့သည်။

မြို့တော်၏ အခြားနေရာများတွင် ဒေသခံ လုပ်ငန်းဌာနများက ထိုင်းဘုရင်သစ်၏ ရုပ်ပုံလွှာများကို ထောင်ထားကြပြီး ဆုမွန်ကောင်းတောင်းသူများက ဘုရင်၏ ရုပ်ပုံ ပါဝင်သော အထူးတံဆိပ်ခေါင်းများကို ရယူရန် တန်းစီနေကြသည်။

“ဘုရင် ရာမ ၁၀ (ဝိဇယလောင်ကွန်း) ရဲ့ အုပ်စိုးမှုမှာ ပထမဆုံး တံဆိပ်ခေါင်းတွေ ရောင်းချတဲ့ ပထမဆုံးနေ့ဟာ လူထုရဲ့ အကြီးအကျယ် စိတ်ဝင်စားမှု ခံရပါတယ်” ဟု ထိုင်းစာတိုက်နှင့် ကြေးနန်းဌာနက ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ရပ်၌ ပြောကြားထားသည်။

ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တော်ဝင်ရေးရာသည် အလွန်ထိရှလွယ်သော အကြောင်းအရာ ဖြစ်ပြီး ဘုရင်၏ အာဏာကို စက္ကူပေါ်၌ ကန့်သတ်ထားသော်လည်း နောက်ကွယ်၌ အလွန်ကြီးမားသော သြဇာရှိသည်။

တော်ဝင်ဟူသည့် အင်စတီကျူးရှင်းကို ပြင်းထန်သည့် တော်ဝင်ကို အသရေဖျက်မှု ဥပဒေဖြင့် ဝေဖန်မှုမှ အကာအကွယ်ပေးထားပြီး အလွန်အကျွံ တော်ဝင်ဝါဒီ စစ်အစိုးရက ယင်းဥပဒေကို ရန်လိုစွာဖြင့် ကျင့်သုံးခဲ့ပြီး ကျူးလွန်သူများကို ဆယ်စုနှစ်နှင့်ချီလျက် ထောင်များချပစ်ခဲ့သည်။

နန်းတွင်းရေးရာများကို လျှို့ဝှက်ထားမှုနှင့် တော်ဝင်အင်စတီကျူးရှင်းကို ဝေဖန်မှုအား တားဆီးထားမှုတို့ကြောင့် ဘုရင်အသစ်နှင့် စစ်တပ်၊ အခြားအဓိက အာဏာရှိသူများတို့နှင့် ဆက်ဆံရေးကို တွက်ဆရန် ခက်ခဲလှသည်။ သို့သော် ဘုရင်ကိုယ်တိုင်က သူသည် နန်းတွင်းဗျူရိုကရေစီကို သိပ်သည်းကျစ်လျစ်အောင် ပြုလုပ်ပြီး အစိုးရအပေါ် ကြီးကြပ်မှုကို လျှော့ချမည်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာ ပြောကြားခဲ့သည်။

ယခုလ အစောပိုင်းက ဝိဇယလောင်ကွန်းကို နန်းတော်၏ ဒေါ်လာဘီလျံနှင့်ချီသော ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ စာရင်း အ၀၀ကို ကြီးကြပ်သည့် အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့၏ အဖွဲ့ဝင်အားလုံးအား ခန့်ထားရေး အာဏာအား ဝကွက်ပေးအပ်ထားသည်။ ယခင်က အဆိုပါကော်မတီအား ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးကသာ ဦးဆောင်ခဲ့သည်။

ဘုရင် ပြည်ပ၌ ရှိသည့်အခါ သို့မဟုတ် အစိုးရ အရာရှိ တစ်ဦးက တန်ပြန်လက်မှတ် ထိုးထားသည့် ဘုရင့်အမိန့် ကြေညာစာအားလုံး ထုတ်ပြန်ရေးအတွက် ကိုယ်စားအုပ်စိုးသူ တစ်ဦး ခန့်ထားရန် လိုအပ်သည်ဟူသည့် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းချက် တစ်ရပ်ကို ဘုရင်အသစ်၏ လမ်းကြောင်းအောက်တွင် စစ်အစိုးရက ပယ်ဖျက်ခဲ့သည်။

Ref: AFP